Kognitiv tilshunoslik asosida boshlang‘ich sinf o‘quvchilarining nutqini rivojlantirish

Авторы

  • Dilmurod Teshabiyev Автор
  • Muxlisa Madazimova Автор

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.17934760

Ключевые слова:

kognitiv tilshunoslik, nutq rivoji, konseptual fikrlash, kognitiv xarita, boshlang‘ich ta’lim, til idroki, semantik rivojlanish.

Аннотация

Kognitiv tilshunoslik boshlang‘ich sinf o‘quvchilarining nutq rivojlanishiga ong jarayonlariga tayanadigan
zamonaviy yondashuvni taklif etadi. Ushbu yo‘nalish bolaning tilni faqat grammatik tuzilma sifatida emas, balki tasavvur,
idrok va konseptual fikrlash bilan uzviy bog‘liq bo‘lgan murakkab bilimlar tizimi sifatida o‘zlashtirishini asoslaydi. Tadqiqotda
o‘quvchilarning nutq faoliyatini faollashtirish, metaforik fikrlashni uyg‘otish, voqelikni kognitiv xaritalar orqali
tushuntirish
hamda so‘zlar ortidagi ma’no qatlamlarini anglash mexanizmlari ilmiy asosda yoritiladi. Mazkur yondashuv
o‘quvchilarning fikrlash jarayonini teranlashtiradi va nutqning mustaqil, ijodiy hamda mantiqiy shakllanishiga samarali
xizmat qiladi.

Биографии авторов

  • Dilmurod Teshabiyev

    Filologiya fanlari doktori (DSc), dotsent

  • Muxlisa Madazimova

    Magistrant

Библиографические ссылки

1. Lakoff, G., Johnson, M. Metaphors We Live By. Chicago: University of Chicago Press, 1980-yil.

2. Langacker, R. Foundations of Cognitive Grammar. Vol. 1–2. Stanford University Press, 1987–1991-yillar.

3. Evans, V., Green, M. Cognitive Linguistics: An Introduction. Edinburgh University Press, 2006-yil.

4. Kövecses, Z. Metaphor: A Practical Introduction. Oxford University Press, 2010-yil.

5. Kubryakova, E. S. Vvedenie v kognitivnuyu lingvistiku. Moskva: Izd-vo MGU, 2004-yil.

6. Arutyunova, N. D. Yazyk i mir cheloveka. Moskva: Yazyki slavyanskoy kultury, 1999-yil.

7. Mahmudov, N. Til va tafakkur munosabati: nazariy yondashuvlar. Toshkent: Fan, 2012-yil.

8. Abdupattoyev, M. Tilning kognitiv asoslari. Toshkent: Ma’naviyat, 2018-yil.

9. Ikromova, Z. Boshlang‘ich sinf o‘quvchilarining nutqini rivojlantirish metodikasi. Toshkent: O‘qituvchi, 2015-yil.

10. Adizov, R. Nutq o‘stirishning psixologik-pedagogik asoslari. Toshkent: TDPU nashriyoti, 2017-yil.

Опубликован

2025-12-02

Как цитировать

Kognitiv tilshunoslik asosida boshlang‘ich sinf o‘quvchilarining nutqini rivojlantirish. (2025). MAKTABGACHA VA MAKTAB TA’LIMI JURNALI, 3(12). https://doi.org/10.5281/zenodo.17934760