Tinglab tushunish ko‘nikmasini rivojlantiruvchi o‘quv topshiriqlarini takomillashtirishning pedagogik-psixologik asoslari

Авторы

  • Farangiz Avazova Автор

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.17971658

Ключевые слова:

tinglab tushunish, o‘quv topshiriqlari, ona tili ta’limi, kognitiv jarayonlar, psixologik mexanizmlar, multimodal tinglash, diagnostika, eksperimental metod, 5–6-sinf darsliklari, kommunikativ kompetensiya

Аннотация

Maqolada 5–6-sinf ona tili ta’limida tinglab tushunish ko‘nikmasini rivojlantiruvchi o‘quv topshiriqlarini takomillashtirishning
pedagogik-psixologik asoslari ilmiy jihatdan tahlil qilingan. Tadqiqot jarayonida darslik materiallarining
kontent tahlili, diagnostik baholash, eksperimental ta’sir va statistik tahlil metodlaridan foydalanildi. Natijalarga ko‘ra,
darsliklardagi tinglab tushunish topshiriqlarining soni va sifati yetarli emasligi, shuningdek, kognitiv-faollashtiruvchi hamda
multimodal topshiriqlarning yetishmasligi aniqlandi. Takomillashtirilgan topshiriqlar tizimi o‘quvchilarning global, detal,
mantiqiy va prognostik tinglash ko‘nikmalarini 26–27 foizga oshirgani tajriba-sinov ishlari orqali tasdiqlandi. Pedagogikpsixologik
jihatdan asoslangan metodika tinglab tushunishning sensor–kognitiv, semantik va metakognitiv mexanizmlarini
faollashtirishi hamda o‘quvchilarning nutqiy kompetensiyasini sezilarli darajada rivojlantirishi aniqlangan. Tadqiqot natijalari
ona tili ta’limida tinglab tushunish topshiriqlarini zamonaviy metodik talablar asosida qayta ko‘rib chiqish zarurligini
ko‘rsatadi.

Биография автора

  • Farangiz Avazova

    Sharof Rashidov nomidagi Samarqand davlat universiteti
    bosqich doktoranti

Библиографические ссылки

1. O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi. Umumiy o‘rta ta’limning davlat ta’lim standarti. – Toshkent, 2023.

2. O‘zbekiston Respublikasi Xalq ta’limi vazirligi. Ona tili fani bo‘yicha o‘quv dasturi. – Toshkent, 2023.

3. Azimova I., Mavlonova K., Quronov S., Tursun Sh., Hakimova N., Siddiqov M. Ona tili. Umumta’lim maktablarining

6-sinfi uchun darslik. – Toshkent, 2022. – 19–21-b.

4. G‘ulomov A., Yusupov B. Til o‘qitish metodikasi. – Toshkent: O‘qituvchi, 2020.

5. Qodirov F. Pedagogik psixologiya asoslari. – Toshkent: Fan va texnologiya, 2018

6. Abdurahmonova M. Umumiy tilshunoslik. – Toshkent: Fan, 2019.

7. Anderson A., Lynch T. Listening. – Oxford: Oxford University Press, 2014.

8. Richards J. C. Teaching Listening and Speaking. – Cambridge: Cambridge University Press, 2017.

9. Krashen S. D. Principles and Practice in Second Language Acquisition. – Oxford: Pergamon Press, 2013.

10. Rost M. Teaching and Researching Listening. – London: Routledge, 2016.

11. Asadov M. (2025, July). Homo poetikus konsepsiyasi: Navoiy va Rumiy. In Conferences (Vol. 1, No. 1).

12. Asadov M. (2025). The concept of individualism and absurdity in Camus’ The Stranger. American Journal of Philological

Sciences, 5(03), 119–123.

13. Asadov M. (2023). Sizif haqida mif: Kamyu va Xurshid Do‘stmuhammad. In Conferences (Vol. 1, No. 1).

14. Asadov M. T. (2022). Existential interpretation of the motive of “loneliness” in the work “The Stranger” by Albert Camus.

Asian Journal of Research in Social Sciences and Humanities, 12(2), 1–6.

15. Turaevich A. M. (2022, January). Loneliness and absurdity is the basis of Albert Camus’ concept of art. In European

Journal of Science Archives Conferences Series / Konferenzreihe der europäischen Zeitschrift für Wissenschaftsarchive

(Vol. 2013, p. 30).

Опубликован

2025-12-02

Как цитировать

Tinglab tushunish ko‘nikmasini rivojlantiruvchi o‘quv topshiriqlarini takomillashtirishning pedagogik-psixologik asoslari. (2025). MAKTABGACHA VA MAKTAB TA’LIMI JURNALI, 3(12). https://doi.org/10.5281/zenodo.17971658