STEM ta’limi sharoitida o‘quvchilarning texnik tafakkurini rivojlantirishning transdisiplinar metodik modeli

Авторы

  • Zarif Normuxamedov Автор

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.19320098

Ключевые слова:

STEM ta’limi, texnik tafakkur, transdisiplinar yondashuv, metodik model, TPACK, muhandislik tafakkuri, kompyuterli fikrlash, fanlararo integratsiya.

Аннотация

Maqolada STEM ta’limi sharoitida o‘quvchilarning texnik tafakkurini rivojlantirishga qaratilgan transdisiplinar
metodik model ishlab chiqilgan. Texnik tafakkur tushunchasi, uning tarkibiy qismlari hamda rivojlanish bosqichlari
tahlil qilingan. Transdisiplinar yondashuvni STEM ta’limi bilan integratsiyalash asosida o‘quvchilarda texnik tafakkurni
shakllantirishning nazariy-metodologik asoslari aniqlangan. TPACK konsepsiyasi va transdisiplinar ta’lim tamoyillariga
asoslangan model besh komponentni o‘z ichiga oladi: motivatsion-maqsadli, mazmuniy, jarayonli-texnologik, nazorat-baholash
va natijaviy. Pedagogik tajriba natijalari model samaradorligini tasdiqlagan. Tavsiyalar umumta’lim maktablari
o‘qituvchilari, metodistlar va tadqiqotchilar uchun mo‘ljallangan

Биография автора

  • Zarif Normuxamedov

    Surxondaryo viloyati pedagogik mahorat markazi o‘qituvchisi

Библиографические ссылки

1. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “O‘zbekiston Respublikasi xalq ta’limi tizimini 2030-yilgacha rivojlantirish

konsepsiyasini tasdiqlash to‘g‘risida”gi PF-5712-son Farmoni. 2019-yil 29-aprel // Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy

bazasi. https://lex.uz/docs/-4312785

2. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Raqamli O‘zbekiston - 2030” strategiyasini tasdiqlash va uni samarali amalga

oshirish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi PF-6079-son Farmoni. 2020-yil 5-oktyabr // Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy

bazasi. https://lex.uz/docs/-5030957

3. Atoyeva, M.F., & Jo‘raeva, M.T. (2025). Developing technological thinking in school students through interdisciplinary

natural science connections. Analytical Journal of Education and Development, 5(5), 327 - 333.

4. Искакова, А.Б., Қозыбай, А.Қ., & Ериков, Е.С. (2024). Техникалық мамандықтарда іргелі және бейіндеуші

пәндерді оқытуда есептің транспәндік моделін қолдану. Bulletin of the L.N. Gumilyov Eurasian National University.

Pedagogy. Psychology. Sociology Series, 148(3), 89 - 107.

5. Koehler, M.J., & Mishra, P. (2009). What is technological pedagogical content knowledge (TPACK)? Contemporary

Issues in Technology and Teacher Education, 9(1), 60 - 70.

6. Mishra, P., & Koehler, M.J. (2006). Technological pedagogical content knowledge: A framework for teacher knowledge.

Teachers College Record, 108(6), 1017 - 1054.

7. Grover, S., & Pea, R.D. (2013). Computational thinking in K - 12: A review of the state of the field. Educational

Researcher, 42(1), 38 - 43.

8. Wing, J.M. (2010). Computational thinking: What and why? The Link Magazine, 6, 20 - 23.

9. Kelley, T.R., & Knowles, J.G. (2016). A conceptual framework for integrated STEM education. International Journal of

STEM Education, 3(11), 1 - 11.

10. Roehrig, G.H., Dare, E.A., Ellis, J.A., & Ring-Whalen, E. (2021). Beyond the basics: A detailed conceptual framework

of integrated STEM. Disciplinary and Interdisciplinary Science Education Research, 3(1), 1 - 18.

11. Thibaut, L., Ceuppens, S., De Loof, H., De Meester, J., Goovaerts, L., Struyf, A., ... & Depaepe, F. (2018). Integrated

STEM education: A systematic review of instructional practices in secondary education. European Journal of STEM

Education, 3(1), 2 - 16.

12. Hutchins, N.M., Biswas, G., Maróti, M., Lédeczi, Á., Grover, S., & McElhaney, K. (2020). C2STEM: A system for synergistic

learning of physics and computational thinking. Journal of Science Education and Technology, 29(1), 83 - 100.

13. Li, Y., & Oon, P.T. (2024). Cultivating computational thinking in STEM education: A systematic review. Educational

Technology & Society, 27(2), 145 - 162.

Опубликован

2026-03-16

Как цитировать

STEM ta’limi sharoitida o‘quvchilarning texnik tafakkurini rivojlantirishning transdisiplinar metodik modeli. (2026). MAKTABGACHA VA MAKTAB TA’LIMI JURNALI, 4(3). https://doi.org/10.5281/zenodo.19320098