Qo‘ng‘irot tumani toponimlarining leksik-semantik va genetik xususiyatlari
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.19420913Ключевые слова:
toponimika, determinativ, Qoʻngʻirot tumani, gidronim, oykonim, appelyativ, etimologiya, termin-indikatorАннотация
Ushbu maqolada Qoʻngʻirot tumani toponimiyasining leksik-semantik tarkibidagi milliy geografik terminlarning
(determinativlarning) lingvistik tabiati tadqiq etilgan. Mintaqaning tarixiy-lingvistik manzarasini aniqlashda
toponimlarning genezisini oʻrganish mavzuning dolzarbligini belgilaydi. Tadqiqotning maqsadi – “obod”, “yop”, “ovul”,
“ketgan” kabi appelyativlarni tasniflash va ularning toponim hosil qilishdagi funksiyasini asoslashdan iborat. Shuningdek,
tadqiqot doirasida leksemalarning etimologiyasini aniqlash va ularning semantik transformatsiyasini tahlil qilish vazifalari
amalga oshirilgan. Adabiyotlar tahlilida V.A. Nikonov, E.M. Murzayev va G. Mambetova kabi olimlarning nazariy konsepsiyalariga
tayanilgan. Tadqiqot natijasida eroniy va turkiy tillarga mansub determinativlarning oʻzaro uygʻunligi hamda
ularning toponimizatsiya jarayonidagi oʻrni ilmiy jihatdan asoslab berilgan. Maqola qoraqalpoq onomastikasini tizimlashtirishda
muhim manba boʻlib xizmat qiladi
Библиографические ссылки
1. Konkashbayev G.K. Qozoq xalq geografik terminlari // Qozog‘iston SSR FA Axborotnomasi. № 99. Geografiya seriyasi,
3-chiqarilish. – Olmaota, 1951.
2. Nikonov V.A. Toponimikaga kirish. – M.: Misl, 1965; Podolskaya N.V. Rus onomastik terminologiyasi lug‘ati. – M.:
Nauka, 1988.
3. Superanskaya A.V. Toponimika nima? – M.: Nauka, 1985.
4. Mambetova G. Qoraqalpog‘istonning shimoliy tumanlari gidronimlari. Filol. fanl. falsafa doktori (PhD) diss. – Nukus,
2018.
5. Murzayev E.M. Toponimika ocherklari. – M.: Misl, 1974.
6. Baskakov N.A. “Rus tilidagi turkizmlar lug‘ati”dagi turkiy leksika. – Olmaota, 1982; Sevortyan E.V. Turkiy tillarning
etimologik lug‘ati. – M.: Nauka, 1974.
7. Garipova F.G. Tatariston gidronimiyasi bo‘yicha tadqiqotlar. – M.: Nauka, 1991.
8. Dmitriyeva L.V. Turkiy va boshqa oltoy tillaridagi geografik appelyativlar etimologiyasi // Oltoy etimologiyalari. – L.:
Nauka, 1984.
9. G‘ulomov Ya. Xorazmning sug‘orilish tarixi. – Toshkent: Fan, 1959.
10. Nerazik Ye.Ye. Xorazm shaharlarining rivojlanishi muammosiga doir // Qadimgi Xorazm madaniyati va san’ati. – M.:
Nauka, 1981.
Загрузки
Опубликован
Выпуск
Раздел
Лицензия
Copyright (c) 2026 MAKTABGACHA VA MAKTAB TA’LIMI JURNALI
Это произведение доступно по лицензии Creative Commons «Attribution» («Атрибуция») 4.0 Всемирная.
