Umumiy o‘rta ta’lim maktablarida kasbga yo‘naltirish tizimini takomillashtirish
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.20647448Ключевые слова:
kasbga yo‘naltirish, umumiy o‘rta ta’lim, kasbiy tanlov, o‘quvchi qobiliyati, mehnat bozori, kasbiy diagnostika, individual ta’lim trayektoriyasi, maktab psixologi, ota-ona hamkorligi, kasbiy kompetensiyaАннотация
Mazkur maqolada umumiy o‘rta ta’lim maktablarida kasbga yo‘naltirish tizimini takomillashtirishning nazariy,
tashkiliy va amaliy jihatlari ilmiy asosda tahlil qilinadi. Unda o‘quvchilarning qiziqishi, qobiliyati, shaxsiy imkoniyatlari
hamda hududiy mehnat bozori ehtiyojlarini uyg‘unlashtirish kasb tanlash jarayonining asosiy sharti sifatida talqin etiladi.
Maqolada mavjud amaliyotdagi ayrim muammolar, jumladan kasbiy diagnostikaning yetarli tizimlashmagani, ota-onalar
bilan hamkorlikning sustligi, maktab va ishlab chiqarish subyektlari o‘rtasidagi aloqalarning epizodikligi yoritiladi. Tahlil va
natijalar qismida maktabda kasbga yo‘naltirishning takomillashtirilgan modeli, bosqichlari va samaradorlik ko‘rsatkichlari
jadval hamda sxema asosida ko‘rsatilgan. Yakunda kasbga yo‘naltirishni individual yondashuv, raqamli portfolio, psixologik-
pedagogik diagnostika va ijtimoiy hamkorlik asosida rivojlantirish bo‘yicha ilmiy-amaliy takliflar ishlab chiqilgan
Библиографические ссылки
1. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Professional ta’lim tizimini yanada takomillashtirish va malakali kadrlar
tayyorlash tizimini rivojlantirish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi Farmoni. - Toshkent: Adolat, 2024. - 18 b.
2. OECD. Career Guidance and Public Policy: Bridging the Gap. - Paris: OECD Publishing, 2004. - 171 p.
3. OECD. Career Ready? How Schools Can Better Prepare Young People for Working Life in the Era of COVID-19. -
Paris: OECD Publishing, 2020. - 75 p.
4. Covacevich C., Mann A., Besa F., Diaz J., Santos C. Indicators of Teenage Career Readiness: An Analysis of Longitudinal
Data from Eight Countries. - Paris: OECD Publishing, 2021. - 116 p.
5. OECD. The State of Global Teenage Career Preparation. - Paris: OECD Publishing, 2025. - 142 p.
6. UNESCO. The Bridge from Secondary School to Tertiary Education and Employment. - Paris: UNESCO Publishing,
2016. - 108 p.
7. UNESCO. Investing in Career Guidance. - Paris: UNESCO Institute for Lifelong Learning, 2021. - 96 p.
8. International Labour Organization. Handbook for Career Development. - Geneva: ILO Publications, 2024. - 124 p.
9. European Training Foundation. Learning for Careers: Career Guidance in the European Training Foundation Partner
Countries. - Turin: ETF Publishing, 2024. - 88 p.
10. Watts A.G. Career Guidance and Public Policy. - Cambridge: National Institute for Careers Education and Counselling,
2000. - 64 p.
11. Super D.E. A Life-Span, Life-Space Approach to Career Development // Brown D., Brooks L. Career Choice and
Development. - San Francisco: Jossey-Bass Publishers, 1990. - P. 197-261.
12. Parsons F. Choosing a Vocation. - Boston: Houghton Mifflin Company, 1909. - 165 p.
13. Holland J.L. Making Vocational Choices: A Theory of Vocational Personalities and Work Environments. - Odessa,
Florida: Psychological Assessment Resources, 1997. -
14. Savickas M.L. Career Construction Theory and Practice // Brown S.D., Lent R.W. Career Development and Counseling.
- Hoboken: John Wiley & Sons, 2013. - P. 147-183.
15. Ginzberg E., Ginsburg S.W., Axelrad S., Herma J.L. Occupational Choice: An Approach to a General Theory. - New
York: Columbia University Press, 1951. - 271 p.
16. Muslimov N.A., Usmonboyeva M.H., Sayfurov D.M. Pedagogik kompetentlik va kreativlik asoslari. - T: Sano-standart,
2015. - 120 b.
17. Nishonova Z.T., Alimova G.K. Bolalar psixologiyasi va uni o‘qitish metodikasi. - Toshkent: O‘zbekiston faylasuflari milliy
jamiyati nashriyoti, 2006. - 256 b.
18. G‘oziyev E.G‘. Ontogenez psixologiyasi. - T: Noshir, 2010. - 360 b.
19. Mavlonova R.A., To‘rayeva O.T., Xoliqberdiyev K.M. Pedagogika. - Toshkent: O‘qituvchi, 2013. - 384 b.
20. Xodjayev B.X. Umumiy pedagogika nazariyasi va amaliyoti. - Toshkent: Sano-standart, 2017. - 416 b.
21. Qodirov B.R. Kasb tanlashga yo‘llashning psixologik asoslari. - Toshkent: Fan, 2012. - 168 b.
22. World Bank. Enhancing TVET for Youth and Migration in Uzbekistan. - Washington, DC: World Bank Publications,
2025. - 92 p.
Загрузки
Опубликован
Выпуск
Раздел
Лицензия
Copyright (c) 2026 MAKTABGACHA VA MAKTAB TA’LIMI JURNALI

Это произведение доступно по лицензии Creative Commons «Attribution» («Атрибуция») 4.0 Всемирная.