Energetika fanlarini oʻqitishda sunʻiy intellektdan foydalanishning pedagogik afzalliklari

Авторы

  • Iqboljon Zoxidov Автор

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.20951825

Ключевые слова:

energetika, elektr energiyasi, ta’lim, sun’iy intellekt, neyron tarmoqlar, pedagogika, virtual simulyator, adaptiv ta’lim.

Аннотация

Ushbu ilmiy maqolada oliy ta’lim muassasalarida “Elektr energiyasini ishlab chiqarish, uzatish va taqsimlash”
fanini o‘qitish jarayoniga zamonaviy sun’iy intellekt (SI) texnologiyalarini integratsiya qilishning pedagogik va texnik
jihatlari tahlil qilingan. Tadqiqotning asosiy maqsadi sun’iy intellekt vositalaridan foydalanishning talabalarning nazariy
bilimlari, amaliy ko‘nikmalari va mustaqil ta’lim faoliyatiga ta’sirini an’anaviy o‘qitish usullari bilan qiyosiy ravishda baholashdan
iborat.
Tadqiqotda “Energetika muhandisligi” ta’lim yo‘nalishida tahsil olayotgan 52 nafar talaba ishtirok etdi. Ishtirokchilar nazorat
va tajriba guruhlariga ajratildi. Nazorat guruhida mashg‘ulotlar an’anaviy metodlar asosida tashkil etilgan bo‘lsa, tajriba
guruhida mazkur metodlar sun’iy intellekt asosidagi ta’lim texnologiyalari bilan boyitildi. Xususan, SI yordamida ishlovchi
virtual simulyatorlar, interfaol viktorinalar va adaptiv test tizimlari qo‘llanilib, talabalarning mavzularni o‘zlashtirish darajasi
mustahkamlandi.
Tadqiqot yakunida suhbatlar, so‘rovnomalar hamda o‘quv natijalari tahlili amalga oshirildi. Olingan natijalar sun’iy intellekt
texnologiyalarini energetika fanlarini o‘qitish jarayoniga joriy etish talabalarning bilim sifati, amaliy kompetensiyalari va
mustaqil ishlash qobiliyatini sezilarli darajada oshirishini ko‘rsatdi. Tadqiqot natijalari nafaqat “Elektr energiyasini ishlab
chiqarish, uzatish va taqsimlash” fani, balki boshqa texnik yo‘nalishlardagi fanlarni o‘qitish metodikasini takomillashtirishda
ham muhim ahamiyat kasb etadi

Биография автора

  • Iqboljon Zoxidov

    Farg‘ona davlat texnika universiteti, “Energetika muhandisligi” kafedrasi

Библиографические ссылки

1. Aslam M.W., Aslam S., Aslam N., Aslam T., Aslam J. The role of artificial intelligence in electrical engineering applications

in smart grids, power systems, and automation // Spectrum of Engineering Sciences. - 2025. - Vol. 3, No. 3. - P.

540-556. - URL: https://www.thesesjournal.com/index.php/1/article/view/233 (murojaat qilingan sana: 22.06.2026).

2. Onen A. Role of artificial intelligence in smart grids // Electrical Engineering. - 2022. - Vol. 104. - P. 231-245. - DOI:

https://doi.org/10.1007/s00202-021-01433-z

3. Khaleel M., Ahmed A.A., Alsharif A. Artificial Intelligence in Engineering // Brilliance: Research of Artificial Intelligence.

- 2023. - Vol. 3, No. 1. - P. 32–42. - DOI: https://doi.org/10.47709/brilliance.v3i1.2170

4. Lopes da Paixão J. Artificial Intelligence in Electrical Systems: A Structured Narrative Review of Foundations, Applications,

Digital Architectures and Challenges in Grid Modernization // Journal International Review of Research Studies.

- 2026. - Vol. 1, No. 3. - P. 1-13. - DOI: https://doi.org/10.66104/wsxxrt25

5. Hernandez-de-Menendez M., Morales-Menendez R. Technological innovations and practices in engineering education:

a review // International Journal of Interactive Design and Manufacturing. - 2019. - Vol. 13. - P. 713-728. - DOI:

https://doi.org/10.1007/s12008-019-00550-1

6. Liu C., Wang G.-C., Wang H.-F. The Application of Artificial Intelligence in Engineering Education: A Systematic Review

// IEEE Access. - 2025. - Vol. 13. - P. 17895-17910. - DOI: https://doi.org/10.1109/ACCESS.2025.3532595

7. A Review on the Role of IoT in Modern Electrical Engineering Education // Journal of Engineering and Computational

Intelligence Review. - 2023. - Vol. 1, No. 1. - P. 14-22. - URL: https://jecir.com/index.php/jecir/article/view/19 (murojaat

qilingan sana: 22.06.2026).

8. Sapaeva G.U. Sun’iy intellekt va uning ta’limdagi o‘rni // Ustozlar uchun. - 2025. - № 84(5). - B. 23-28.

9. Kuvandikova D.K., Azbergenova N.K. Ta’limda sun’iy intellektning o‘rni // IMRAS. - 2025. - Vol. 8, No. 4. - B. 171-175.

- URL: https://journal.imras.org/index.php/sps/article/view/2236 (murojaat qilingan sana: 22.06.2026).

10. Suyundukov S. Sun’iy intellekt va uning kelajakdagi o‘rni // Образование и наука в XXI веке. - 2026. - № 69-3. - Т.

5. - URL: https://mpcareer-google.ru/index.php/journal/article/view/4544 (murojaat qilingan sana: 22.06.2026).

11. Nurmatov Z. Talabalarga sun’iy intellekt asosida dasturlash fanlarini o‘qitishning zamonaviy usullari // Scientific Practical

Conference. - 2025. - Vol. 1, No. 1. - P. 22–25. - URL: https://d-pressa.com/index.php/spc/article/view/158 (murojaat

qilingan sana: 22.06.2026).

Опубликован

2026-06-22

Как цитировать

Energetika fanlarini oʻqitishda sunʻiy intellektdan foydalanishning pedagogik afzalliklari. (2026). MAKTABGACHA VA MAKTAB TA’LIMI JURNALI, 4(6). https://doi.org/10.5281/zenodo.20951825