Deviant xulqli o‘smirlarda konfliktli xulq shakllanishida ota-ona-farzand munosabatlarining ijtimoiy-psixologik xususiyatlari

Авторы

  • Muzaffar Otamirzayev Автор

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.22049740

Ключевые слова:

deviant xulq-atvor, o‘smirlik davri, ota-ona-farzand munosabatlari, konfliktli xulq, tarbiya uslubi, emotsional qabul, psixologik avtonomiya, oilaviy kommunikatsiya, profilaktika.

Аннотация

Maqolada deviant xulqli o‘smirlarda konfliktli xulqning shakllanishiga ota-ona-farzand munosabatlarining
ijtimoiy-psixologik ta’siri ilmiy-nazariy jihatdan tahlil qilinadi. Emotsional qabul qilish va rad etish, ota-ona nazoratining
izchilligi, psixologik avtonomiya, oilaviy kommunikatsiya hamda avtoritar, liberal va demokratik tarbiya uslublarining o‘smir
xulqiga ta’sir mexanizmlari yoritiladi. Tadqiqot adabiyotlarni qiyosiy tahlil qilish, tizimlashtirish va ijtimoiy-psixologik modellashtirish
metodlariga tayangan. Ota-ona bilan xavfsiz emotsional aloqa, aniq va izchil chegaralar hamda dialogga asoslangan
tarbiya konstruktiv konflikt ko‘nikmalarini rivojlantirishi; kamsitish, beqaror talablar, haddan tashqari nazorat va
befarqlik esa agressiv qarshilik yoki qochish xulqini mustahkamlashi asoslanadi. Oila, maktab va psixolog hamkorligiga
mo‘ljallangan ko‘p bosqichli profilaktika modeli taklif etiladi

Биография автора

  • Muzaffar Otamirzayev

    Turan International University o‘qituvchisi

Библиографические ссылки

1. Bandura A. Social Learning Theory. Englewood Cliffs, NJ: Prentice Hall, 1977. 247 p.

2. Bowlby J. A Secure Base: Parent-Child Attachment and Healthy Human Development. New York: Basic Books, 1988.

205 p.

3. Bronfenbrenner U. The Ecology of Human Development. Cambridge, MA: Harvard University Press, 1979. 330 p.

4. Baumrind D. Current patterns of parental authority. Developmental Psychology Monograph. 1971. Vol. 4, No. 1, Part

2. P. 1-103.

5. Maccoby E.E., Martin J.A. Socialization in the context of the family: Parent-child interaction. In: Handbook of Child

Psychology. New York: Wiley, 1983. P. 1-101.

6. Minuchin S. Families and Family Therapy. Cambridge, MA: Harvard University Press, 1974. 268 p.

7. Patterson G.R. Coercive Family Process. Eugene, OR: Castalia, 1982. 368 p.

8. Выготский Л.С. Психология развития человека. Москва: Смысл; Эксмо, 2005. 1136 с.

9. Божович Л.И. Личность и её формирование в детском возрасте. Санкт-Петербург: Питер, 2008. 400 с.

10. Личко А.Е. Психопатии и акцентуации характера у подростков. Санкт-Петербург: Речь, 2010. 256 с.

11. Реан А.А. Психология подростка. Санкт-Петербург: Прайм-Еврознак, 2008. 512 с.

12. Moffitt T.E. Adolescence-limited and life-course-persistent antisocial behavior: A developmental taxonomy. Psychological

Review. 1993. Vol. 100, No. 4. P. 674-701.

13. Thomas K.W., Kilmann R.H. Thomas–Kilmann Conflict Mode Instrument. Mountain View, CA: CPP, 1974.

14. G‘oziyev E.G‘. Umumiy psixologiya. Toshkent: O‘zbekiston faylasuflari milliy jamiyati, 2010.

15. Karimova V.M. Oila psixologiyasi. Toshkent: Fan va texnologiya, 2008.

16. Shoumarov G‘.B. Oila psixologiyasi. Toshkent: Sharq, 2008.

17. Lazarus R.S., Folkman S. Stress, Appraisal, and Coping. New York: Springer, 1984. 456 p.

Опубликован

2026-08-12

Как цитировать

Deviant xulqli o‘smirlarda konfliktli xulq shakllanishida ota-ona-farzand munosabatlarining ijtimoiy-psixologik xususiyatlari. (2026). MAKTABGACHA VA MAKTAB TA’LIMI JURNALI, 4(8), 281-286. https://doi.org/10.5281/zenodo.22049740