Deviant xulqli o‘smirlarda konfliktli xulq shakllanishida ota-ona-farzand munosabatlarining ijtimoiy-psixologik xususiyatlari
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.22049740Ключевые слова:
deviant xulq-atvor, o‘smirlik davri, ota-ona-farzand munosabatlari, konfliktli xulq, tarbiya uslubi, emotsional qabul, psixologik avtonomiya, oilaviy kommunikatsiya, profilaktika.Аннотация
Maqolada deviant xulqli o‘smirlarda konfliktli xulqning shakllanishiga ota-ona-farzand munosabatlarining
ijtimoiy-psixologik ta’siri ilmiy-nazariy jihatdan tahlil qilinadi. Emotsional qabul qilish va rad etish, ota-ona nazoratining
izchilligi, psixologik avtonomiya, oilaviy kommunikatsiya hamda avtoritar, liberal va demokratik tarbiya uslublarining o‘smir
xulqiga ta’sir mexanizmlari yoritiladi. Tadqiqot adabiyotlarni qiyosiy tahlil qilish, tizimlashtirish va ijtimoiy-psixologik modellashtirish
metodlariga tayangan. Ota-ona bilan xavfsiz emotsional aloqa, aniq va izchil chegaralar hamda dialogga asoslangan
tarbiya konstruktiv konflikt ko‘nikmalarini rivojlantirishi; kamsitish, beqaror talablar, haddan tashqari nazorat va
befarqlik esa agressiv qarshilik yoki qochish xulqini mustahkamlashi asoslanadi. Oila, maktab va psixolog hamkorligiga
mo‘ljallangan ko‘p bosqichli profilaktika modeli taklif etiladi
Библиографические ссылки
1. Bandura A. Social Learning Theory. Englewood Cliffs, NJ: Prentice Hall, 1977. 247 p.
2. Bowlby J. A Secure Base: Parent-Child Attachment and Healthy Human Development. New York: Basic Books, 1988.
205 p.
3. Bronfenbrenner U. The Ecology of Human Development. Cambridge, MA: Harvard University Press, 1979. 330 p.
4. Baumrind D. Current patterns of parental authority. Developmental Psychology Monograph. 1971. Vol. 4, No. 1, Part
2. P. 1-103.
5. Maccoby E.E., Martin J.A. Socialization in the context of the family: Parent-child interaction. In: Handbook of Child
Psychology. New York: Wiley, 1983. P. 1-101.
6. Minuchin S. Families and Family Therapy. Cambridge, MA: Harvard University Press, 1974. 268 p.
7. Patterson G.R. Coercive Family Process. Eugene, OR: Castalia, 1982. 368 p.
8. Выготский Л.С. Психология развития человека. Москва: Смысл; Эксмо, 2005. 1136 с.
9. Божович Л.И. Личность и её формирование в детском возрасте. Санкт-Петербург: Питер, 2008. 400 с.
10. Личко А.Е. Психопатии и акцентуации характера у подростков. Санкт-Петербург: Речь, 2010. 256 с.
11. Реан А.А. Психология подростка. Санкт-Петербург: Прайм-Еврознак, 2008. 512 с.
12. Moffitt T.E. Adolescence-limited and life-course-persistent antisocial behavior: A developmental taxonomy. Psychological
Review. 1993. Vol. 100, No. 4. P. 674-701.
13. Thomas K.W., Kilmann R.H. Thomas–Kilmann Conflict Mode Instrument. Mountain View, CA: CPP, 1974.
14. G‘oziyev E.G‘. Umumiy psixologiya. Toshkent: O‘zbekiston faylasuflari milliy jamiyati, 2010.
15. Karimova V.M. Oila psixologiyasi. Toshkent: Fan va texnologiya, 2008.
16. Shoumarov G‘.B. Oila psixologiyasi. Toshkent: Sharq, 2008.
17. Lazarus R.S., Folkman S. Stress, Appraisal, and Coping. New York: Springer, 1984. 456 p.
Загрузки
Опубликован
Выпуск
Раздел
Лицензия
Copyright (c) 2026 MAKTABGACHA VA MAKTAB TA’LIMI JURNALI

Это произведение доступно по лицензии Creative Commons «Attribution» («Атрибуция») 4.0 Всемирная.