Raqamli muhitda yoshlar ijtimoiylashuvining psixologik xususiyatlari
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.22255785Аннотация
Ushbu maqolada raqamli muhit sharoitida yoshlar ijtimoiylashuvining psixologik xususiyatlari nazariy
jihatdan tahlil qilingan. Raqamli texnologiyalarning rivojlanishi natijasida yoshlarning ijtimoiy munosabatlari, kommunikativ
faoliyati, o‘z-o‘zini anglashi va ijtimoiy identifikatsiyasi yangi mazmun kasb etmoqda. Maqolada raqamli muhitning yoshlar
ijtimoiylashuviga ta’sir etuvchi asosiy psixologik mexanizmlari - identifikatsiya, taqlid, ijtimoiy taqqoslash, refleksiya, kommunikatsiya
va o‘zini namoyon qilish jarayonlari tahlil qilinadi. Raqamli muhitning ijobiy imkoniyatlari bilan bir qatorda,
muammoli ijtimoiy tarmoqdan foydalanish, kiberbulling, ijtimoiy taqqoslash, virtual identifikatsiya, axborot ortiqchaligi va
real ijtimoiy aloqalarning susayishi kabi xavflar ham yoritilgan. Tadqiqot natijasida raqamli muhit yoshlar ijtimoiylashuviga
bir tomonlama emas, balki individual-psixologik va ijtimoiy omillar bilan bog‘liq holda ta’sir ko‘rsatishi asoslangan.
Yoshlarning raqamli psixologik barqarorligini ta’minlash uchun media savodxonlik, tanqidiy fikrlash, kommunikativ kompetentlik
va raqamli madaniyatni rivojlantirish zarurligi ko‘rsatib berilgan
Ключевые слова
raqamli muhit, yoshlar, ijtimoiylashuv, ijtimoiy psixologiya, virtual kommunikatsiya, ijtimoiy identifikatsiya, ijtimoiy taqqoslash, o‘z-o‘zini anglash, raqamli madaniyat, media savodxonlikБиблиографические ссылки
1. 1. Андреева Г.М. Социальная психология. - М.: Аспект Пресс, 2001.
2. 2. Бандура А. Теория социального научения. - СПб.: Евразия, 2000.
3. 3. Выготский Л.С. Психология развития человека. - М.: Смысл; Эксмо, 2005.
4. 4. Леонтьев А.Н. Деятельность. Сознание. Личность. - М.: Смысл, 2005.
5. 5. Мудрик А.В. Социализация человека. - М.: Академия, 2011.
6. 6. Tajfel H., Turner J.C. The Social Identity Theory of Intergroup Behavior // Psychology of Intergroup Relations. - Chicago:
7. Nelson-Hall, 1986.
8. 7. Bandura A. Social Learning Theory. - Englewood Cliffs, NJ: Prentice-Hall, 1977.
9. 8. Castells M. The Rise of the Network Society. - 2nd ed. - Oxford: Wiley-Blackwell, 2010.
10. 9. Turkle S. Alone Together: Why We Expect More from Technology and Less from Each Other. - New York: Basic Books,
11. 2011.
12. 10. Boyd D. It’s Complicated: The Social Lives of Networked Teens. - New Haven: Yale University Press, 2014.
13. 11. Valkenburg P.M., Peter J. Social Consequences of the Internet for Adolescents: A Decade of Research // Current
14. Directions in Psychological Science. - 2009. - Vol. 18. - No. 1. - P. 1–5.
15. 12. World Health Organization Regional Office for Europe. A focus on adolescent social media use and gaming in Europe,
16. central Asia and Canada: Health Behaviour in School-aged Children international report from the 2021/2022 survey.
17. Volume 6. - Copenhagen: WHO Regional Office for Europe, 2024.
18. 13. World Health Organization Regional Office for Europe. Addressing the digital determinants of youth mental health and
19. well-being: policy brief. - Copenhagen: WHO Regional Office for Europe, 2025.
20. 14. World Health Organization Regional Office for Europe. Teens, screens and mental health: New WHO report indicates
21. need for healthier online habits among adolescents. - Copenhagen, 2024.
22. 15. World Health Organization Regional Office for Europe. One in six school-aged children experiences cyberbullying. -
23. Copenhagen, 2024.
24. 16. World Health Organization Regional Office for Europe. Mental health: Digital mental health of adolescents. - 2026.
Загрузки
Опубликован
Выпуск
Раздел
Лицензия
Copyright (c) 2026 MAKTABGACHA VA MAKTAB TA’LIMI JURNALI
Это произведение доступно по лицензии Creative Commons «Attribution» («Атрибуция») 4.0 Всемирная.
Как цитировать
Страницы
Цитирование