YOZMA NUTQ KOMPETENSIYASINI RIVOJLANTIRISHGA YO‘NALTIRILGAN KOGNITIV-GRAFOMOTOR MASHQLAR TIZIMI
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.23180738Аннотация
Mazkur maqolada yozma nutq kompetensiyasini rivojlantirish jarayonida kognitiv jarayonlar va grafomotor faoliyatni yagona didaktik tizimda birlashtirish masalasi yoritiladi. Yozish faqat grafik belgilarni to‘g‘ri hosil qilish emas, balki fikrni rejalashtirish, til birliklarini tanlash, ishchi xotirada axborotni ushlab turish, sintaktik tuzilmani nazorat qilish, yozuv harakatlarini avtomatlashtirish va natijani refleksiv baholashni talab qiluvchi murakkab faoliyat sifatida talqin etiladi. Shu asosda “Kognitiv tayyorgarlik – Grafomotor muvofiqlashtirish – Yozma konstruksiya – Refleksiv tahrir” ketma-ketligidan iborat mashqlar tizimi taklif etiladi. Tizim mikroko‘nikmalarni bosqichma-bosqich shakllantirish, yuklamani individuallashtirish, ko‘rish-harakat nazorati va mazmuniy rejalashtirishni parallel tashkil etish tamoyillariga tayanadi. Natijada yozma nutqning mazmuniy yaxlitligi, grafik ravonlik, imlo va punktuatsion nazorat, mustaqil tahrirlash hamda kommunikativ maqsadga muvofiq ifoda ko‘rsatkichlarini birgalikda baholash imkoniyati yaratiladi.Ключевые слова
yozma nutq, kompetensiya, kognitiv jarayon, grafomotorika, yozuv avtomatizatsiyasi, ishchi xotira, refleksiya, tahrirlash, mikroko‘nikma, mashqlar tizimiБиблиографические ссылки
Hayes J., R. (2012). Modeling and Remodeling Writing. Written Communication. 2012. Vol. 29(3). P. 369–388. 369–388.
Kellogg R., T. (1996). A model of working memory in writing. In: The Science of Writing. Mahwah, NJ: Lawrence Erlbaum Associates, 1996. P. 57–71. 57–71.
Graham, S., & Perin, D. (2007). Writing Next: Effective Strategies to Improve Writing of Adolescents in Middle and High Schools. Washington, DC: Alliance for Excellent Education, 2007.
Berninger V., W., Abbott R., D., Augsburger, A., & Garcia, N. (2009). Comparison of pen and keyboard transcription modes in children with and without handwriting difficulties. Learning Disability Quarterly. 2009.
Feder K., P., & Majnemer, A. (2007). Handwriting development, competency, and intervention. Developmental Medicine & Child Neurology. 2007. Vol. 49(4). P. 312–317. 312–317.
Dinehart L., H. (2015). Handwriting in early childhood education: Current research and future implications. Journal of Early Childhood Literacy. 2015.
Graham, S., & Harris K., R. (2018). A cognitive model of writing. In: Theories of Learning and Development. New York: Routledge, 2018.
Bereiter, C., & Scardamalia, M. (1987). The Psychology of Written Composition. Hillsdale, NJ: Lawrence Erlbaum Associates, 1987.
Vygotsky L., S. (1986). Thought and Language. Cambridge, MA: MIT Press, 1986.
Leontiev A., N. (1978). Activity and Consciousness. Moscow: Progress, 1978.
Qosimova, K., Matchonov, S., G‘ulomova, X., Yo‘ldosheva, Sh., & Sariyev, Sh. (2009). Ona tili o‘qitish metodikasi. Toshkent: Noshir, 2009.
Abdullayeva, Q., Nazarov, K., & Yo‘ldosheva, Sh. (2010). Savod o‘rgatish metodikasi. Toshkent: O‘qituvchi, 2010.
Isroilova R., S., & Yusufzoda Sh., Y. (2013). Ona tili o‘qitish metodikasi. Darslik. - B.: Kamolot, 2013. - 319 b. Kamolot.
Yusufzoda Sh., Y., Matyakubova G., A., & Egamberdiyeva Y., N. (2026). va bosh. Ona tili va o‘qish savodxonligi va uni o‘qitish metodikasi. Darslik. - Toshkent: “Olam print”, 2026. AKTABGACHA VA AKTABGACHA VA AKTAB TA’LIMI AKTAB TA’LIMI 13.00.00 Pedagogika fanlari 13.00.01 Pedagogika nazariyasi. Pedagogik ta’limotlar tarixi 13.00.02 Ta’lim va tarbiya nazariyasi va metodikasi (sohalar bo‘yicha) 13.00.03 Maxsus pedagogika 13.00.04 Jismoniy tarbiya va sport mashg‘ulotlari nazariyasi va metodikasi 13.00.05 Kasb-hunar ta’limi nazariyasi va metodikasi 13.00.06 Elektron ta’lim nazariyasi va metodikasi (ta’lim sohalari va bosqichlari bo‘yicha) 13.00.07 Ta’limda menejment 13.00.08 Maktabgacha ta’lim va tarbiya nazariyasi va metodikasi 13.00.09 Ijtimoiy pedagogika 07.00.00 Tarix fanlari 19.00.00 Psixologiya fanlari 01.00.00 Fizika-matematika fanlari 02.00.00 Kimyo fanlari 03.00.00 Biologiya fanlari 09.00.00 Falsafa fanlari 10.00.00 Filologiya fanlari 11.00.00 Geografiya fanlari AKTABGACHA VA AKTABGACHA VA AKTAB TA’LIMI AKTAB TA’LIMI Mas’ul muharrir: Ramzidin Ashurov. “Olam print”.
Загрузки
Опубликован
Выпуск
Раздел
Лицензия
Copyright (c) 2026 «Maktabgacha va maktab ta’limi» jurnali
Это произведение доступно по лицензии Creative Commons «Attribution» («Атрибуция») 4.0 Всемирная.
Как цитировать
Страницы
Цитирование