O‘ZBEK VA TURK TILLARIDA KO‘Z/GÖZ SOMATIK LEKSEMALARINING SEMANTIK XUSUSIYATLARI VA ELEKTRON LUG‘ATDA MODELLASHTIRISH
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.23343168Аннотация
Mazkur maqolada o‘zbek va turk tillaridagi ko‘z/göz somatik leksemasining leksik-semantik xususiyatlari qiyosiy tahlil qilinadi. Leksemaning bosh va hosila ma’nolari, polisemiya hodisasi, metafora va metonimiya asosida yuzaga kelgan semantik o‘zgarishlar hamda ularning kontekstual qo‘llanish xususiyatlari o‘rganiladi. Tahlilda o‘zbek va turk tillaridagi lug‘aviy izohlar hamda badiiy asarlardan olingan misollardan foydalaniladi. Shuningdek, aniqlangan semantik xususiyatlarni elektron lug‘atda tizimli ifodalashga xizmat qiluvchi dastlabki lingvistik model taklif etiladi. Modelda leksema, ma’no identifikatori, izoh, semantik munosabat, kontekstual misol, tillararo muvofiqlik va manba kabi ma’lumot maydonlari nazarda tutiladi. Tadqiqot natijalari o‘zbekcha-turkcha elektron somatik lug‘at va lingvistik ma’lumotlar bazasini yaratish uchun nazariy-amaliy asos bo‘lib xizmat qilishi mumkin.Ключевые слова
somatik leksika, ko‘z, göz, polisemiya, leksik-semantik maydon, metafora, metonimiya, semantik modellashtirish, elektron lug‘atБиблиографические ссылки
1. Türk Dil Kurumu. Güncel Türkçe Sözlük. Elektron lug‘at. URL: https://sozluk.gov.tr/ (murojaat sanasi: 09.10.2026).
2. Rahmatova, F. (2025). Lexical Synonymy of Body-Part Terms in Uzbek and Turkish Languages. Eurasian Journal of Social Sciences, Philosophy and Culture, 5(6).
3. Rahmatova, F. (n.d.). A Comparative Analysis of Somatic Units in Devonu Lug‘otit Turk and Modern Uzbek Language. Central Asian Journal of Literature, Philosophy and Culture, 7(1). https://doi.org/10.51699/cajlpc.v7i1.1386
4. O‘zbek tilining ta’limiy korpusi. Elektron lingvistik resurs. URL: https://uzschoolcorpara.uz/ (murojaat sanasi: 09.10.2026).
5. Isayev, A. (1976). O‘zbek tilining somatik frazeologik birliklari.
6. Isenbet, S. N. (2001). Tatar Tĕlĕnĕñ Frezĕologik Süzlĕgĕ.
7. O‘razova, I. (n.d.). Semantics of Ko‘ngil-Core Phrasemes. Elektron manba: https://www.researchgate.net/publication/361906517_Semantics_of_kongilcore_phrasemes AKTABGACHA VA AKTABGACHA VA AKTAB TA’LIMI AKTAB TA’LIMI 13.00.00 Pedagogika fanlari 13.00.01 Pedagogika nazariyasi. Pedagogik ta’limotlar tarixi 13.00.02 Ta’lim va tarbiya nazariyasi va metodikasi (sohalar bo‘yicha) 13.00.03 Maxsus pedagogika 13.00.04 Jismoniy tarbiya va sport mashg‘ulotlari nazariyasi va metodikasi 13.00.05 Kasb-hunar ta’limi nazariyasi va metodikasi 13.00.06 Elektron ta’lim nazariyasi va metodikasi (ta’lim sohalari va bosqichlari bo‘yicha) 13.00.07 Ta’limda menejment 13.00.08 Maktabgacha ta’lim va tarbiya nazariyasi va metodikasi 13.00.09 Ijtimoiy pedagogika 07.00.00 Tarix fanlari 19.00.00 Psixologiya fanlari 01.00.00 Fizika-matematika fanlari 02.00.00 Kimyo fanlari 03.00.00 Biologiya fanlari 09.00.00 Falsafa fanlari 10.00.00 Filologiya fanlari 11.00.00 Geografiya fanlari AKTABGACHA VA AKTABGACHA VA AKTAB TA’LIMI AKTAB TA’LIMI Mas’ul muharrir: Ramzidin Ashurov. https://www.researchgate.
Загрузки
Опубликован
Выпуск
Раздел
Лицензия
Copyright (c) 2026 «Maktabgacha va maktab ta’limi» jurnali
Это произведение доступно по лицензии Creative Commons «Attribution» («Атрибуция») 4.0 Всемирная.
Как цитировать
Страницы
Цитирование